Bài Giảng Của Đức Cha Phêrô

Trong Nghi Thức Tưởng Niệm Cuộc Khổ Nạn Của Chúa Giêsu

Chiều Thứ Sáu Tuần Thánh

 

“Trọng tâm của cử hành Phụng vụ hôm nay là Thánh giá Chúa Kitô mà chúng ta vừa nghe thánh Gioan tường thuật. Bây giờ, đến phiên chúng ta suy nghĩ và cầu nguyện để có thể tuyên xưng, cử hành và sống mầu nhiệm Thánh giá trong cuộc đời mình.

1. Hội thánh tuyên xưng mầu nhiệm Thánh giá :

Khi cử hành cuộc Thương Khó của Chúa, chúng ta thấy dường như Chúa đã thất bại. Đứng trước thập giá, các môn đệ cảm thấy thất vọng, hoang mang và sợ hãi. Tâm trạng này bộc lộ rõ nơi khuôn mặt và giọng nói của hai môn đệ đi làng Emmau, khi họ kể lại câu chuyện về Giêsu thành Nagiarét bị đóng đinh trên thập giá với “người khách lạ” (Lc 24, 17).

Khi nói về thập giá, trong thư gửi tín hữu Côrintô, thánh Phaolô khởi đi từ cái nhìn nhân loại để rồi chuyển sang cái nhìn của Thiên Chúa, là cái nhìn đức tin của chúng ta. Dưới cái nhìn nhân loại, quả thật thập giá là sự điên rồ và ô nhục. Theo nghĩa này, thập giá là biểu tượng cho tất cả những đau khổ, bất công mà người nghèo hèn, vô tội phải gánh chịu trong suốt giòng lịch sử. Tuy nhiên, trong kế hoạch nhiệm mầu của Thiên Chúa được thực hiện nơi thập giá Chúa Kitô, kế hoạch đã làm cho thánh Phaolô ngất ngây trong chiêm ngưỡng và tạ ơn (Ep 1, 3-14 ; 3, 14) thì thập giá trở thành Thánh giá, nghĩa là nơi biểu lộ sức mạnh và sự khôn ngoan của Thiên Chúa (x. 1Cr 1, 18). Vì “cái điên rồ của Thiên Chúa còn hơn cái khôn ngoan của loài người, và cái yếu đuối của Thiên Chúa còn hơn cái mạnh mẽ của loài người” (1Cr 1, 25). Hướng nhìn của đức tin đã làm cho thánh Phaolô, và chúng ta, dứt khoát chọn lựa Thánh giá : “Chúng tôi rao giảng một Đấng Kitô chịu đóng đinh… Chúng tôi không muốn biết điều gì khác hơn ngoài Đức Giêsu Kitô và là Đức Giêsu Kitô chịu đóng đinh thập giá” (1Cr 1, 22 ; 2, 2).

2. Hội thánh cử hành Mầu nhiệm Thánh giá :

Vì Thánh giá là Nguồn Ơn Cứu Độ, nên trong ngày thứ Sáu Thánh, Hội thánh tôn vinh Mầu nhiệm Thánh giá. Lát nữa đây, chúng ta cử hành nghi thức thờ lạy Thánh giá Chúa cách trọng thể. Khi nghe công bố : “Đây là cây Thánh giá nơi treo Đấng Cứu độ trần gian”, cộng đoàn đáp trả : “Chúng ta hãy đến thờ lạy”, rồi quỳ gối xung kính thờ lạy Thánh giá.

Chúng ta tôn vinh Thánh giá không những trong ngày thứ Sáu Thánh mà còn trong Thánh lễ mỗi ngày. Cử hành Thánh Thể là cử hành cuộc Vượt qua của Chúa Kitô, vì “mỗi lần hy tế thập giá được cử hành trên Bàn thờ, lúc đó, Chúa Kitô, Chiên Vượt qua của chúng ta chịu hiến tế” (1Cr 5, 7) thì “công trình cứu chuộc chúng ta được thực hiện” (Lumen Gentium, số 3). Trong Thánh lễ, hy tế của Đức Kitô trở thành hy tế của mọi chi thể trong Thân Mình Ngài là Hội Thánh. Tất cả đời sống chúng ta, với niềm vui và nỗi buồn, khổ đau và hạnh phúc, thành công và thất bại, tất cả đều được kết hợp với Đức Kitô và hy tế của Ngài ; nhờ đó Thánh lễ mang lại cho chúng ta ơn cứu độ.

3. Hội Thánh sống Mầu nhiệm Thánh giá :

Mầu nhiệm Thánh giá không chỉ được tuyên xưng và cử hành như một nghi lễ, mà còn phải được đưa vào đời sống hàng ngày của chúng ta. Tất cả chúng ta đều được mời gọi tham dự Mầu nhiệm Thánh giá Chúa bằng nhiều cách. Trước hết bằng việc thông phần đau khổ với Chúa, “được chia sẻ những đau khổ của Đức Kitô bao nhiêu, anh em hãy vui mừng bấy nhiêu, để khi vinh quang Người tỏ hiện, anh em cùng được vui mừng hoan hỷ… Nếu có ai phải chịu khổ vì danh hiệu Kitô hữu thì đừng xấu hổ, nhưng hãy tôn vinh Thiên Chúa vì được mang danh hiệu đó…” (1Pr 4, 13-14).

Để có thể sống chia sẻ, cảm thông như Đức Kitô đã làm đối với nhân loại qua Mầu nhiệm Thánh giá, chúng ta cần phải đi lại con đường Chúa đã đi : con đường từ bỏ bản thân đến mức tự hủy vì tình yêu và cho tình yêu.

Thật vậy, cốt lõi của Mầu nhiệm Thánh giá là sự tự hủy vì tình yêu. Để diễn tả Mầu nhiệm này, thánh Phaolô đã trích dẫn một Thánh thi, mà có lẽ mượn từ Phụng vụ của các cộng đoàn Kitô hữu tiên khởi, ngài mở đầu bằng những lời sau : “Giữa anh em với nhau, anh em hãy có những tâm tình như Đức Kitô Giêsu. Đức Kitô vốn dĩ là Thiên Chúa, mà không nghĩ phải nhất quyết duy trì địa vị ngang hàng với Thiên Chúa, nhưng đã hoàn toàn trút bỏ vinh quang, mặc lấy thân nô lệ” (x. Pl 2, 5-7). Áng văn tuyệt tác này họa lại tất cả hành trình của Đức Kitô, từ nhập thể đến phục sinh và đến tận việc được siêu tôn bên hữu Chúa Cha. Thánh thi trong thư gửi tín hữu Philipphê, đưa chúng ta vào điểm độc sáng nhất của Kitô giáo. Vị Thiên Chúa sáng tạo đã chấp nhận hòa mình với thụ tạo của mình. Qua nhập thể, Con Thiên Chúa tự trút bỏ mọi uy quyền, mang lấy xác phàm như chúng ta. Ngài đã trở nên một người như chúng ta và mãi là như thế. Quả là một sự tự hạ đến vô cùng. Nhưng sự tự hạ của Con Thiên Chúa không dừng lại đó, “Người lại còn hạ mình, vâng lời cho đến nỗi bằng lòng chịu chết, chết trên cây thập tự” (Pl 2, 9). Theo gương Chúa Giêsu, chúng ta phải tập từ bỏ chính mình, sống tinh thần tự hủy để có thể sống yêu thương, yêu thương cho đến cùng, yêu thương hết mọi người.

Cũng vậy, con đường xây dựng công lý và hòa bình của Nước Thiên Chúa, phải mang dấu ấn riêng biệt của Chúa Giêsu Kitô là dấu ấn tự hủy, dấu ấn của tình yêu. Mọi lời nói và hành động của chúng ta chỉ có thể đem lại công lý và hòa bình đích thực khi mang theo dấu ấn này.

Cuối cùng, chúng ta được mời gọi làm chứng cho tình yêu tha thứ và hòa giải của Thánh giá. Làm sao khi nhìn lên Thánh giá, chúng ta lại không nhớ đến lời nguyện xin của Chúa Giêsu : “Lạy Cha, xin tha cho họ vì họ không biết việc họ làm” (Lc 23, 34) ? Vì thế, để sống Mầu nhiệm Thánh giá trên quê hương đất nước chúng ta, một đàng chúng ta phải sống cách dứt khoát và quyết liệt hơn đòi hỏi của Tin mừng, của các Mối Phúc thật : “Đem yêu thương vào nơi oán thù, đem an hòa vào nơi tranh chấp, đem chân lý vào chốn lỗi lầm” (Kinh Hòa bình), và đàng khác, chúng ta làm tất cả những điều đó vì tình yêu và với tình yêu tha thứ của Thánh giá mà thôi. Chỉ như thế, hành động của chúng ta mới là hành động mang ý nghĩa cứu độ, hành động của người môn đệ Chúa Kitô.

Khi suy gẫm về Mầu nhiệm Thánh giá với anh chị em, tôi không thể không nhớ đến Bài Ca Thứ Tư về Người Tôi Tớ mà Isaia đã phác họa trong Bài đọc I hôm nay. Trong bức chân dung đó, Người Tôi Tớ sống trọn vẹn cho người khác và vì người khác, sống cho tình yêu và chết cho tình yêu. Hội Thánh ngay từ thuở ban đầu, đã nhận ra Người Tôi Tớ đó không ai khác hơn là Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta :

“Người bị đời kinh khi ruồng rẫy,

phải đau khổ triền miên và nếm mùi bệnh tật.

Người như kẻ ai thấy cũng che mặt không nhìn,

bị chúng ta khinh khi, không đếm xỉa tới.

Sự thật, chính Người đã mang lấy những tật bệnh của chúng ta,

còn chúng ta, chúng ta lại tưởng Người bị phạt,

bị Thiên Chúa giáng họa, phải nhục nhã ê chề.

Chính Người đã bị đâm vì chúng ta phạm tội ;

bị nghiền nát vì chúng ta lỗi lầm ;

Người đã chịu sửa trị để chúng ta được bình an,

đã phải mang thương tích cho chúng ta được chữa lành” (Is 53, 3-5).

 

+ Phêrô Nguyễn Văn Nhơn

Giám mục Giáo phận Đàlạt

 


Về Trang Mục Lục