Lễ Khánh Thành và Cung Hiến Thánh Đường Giáo Xứ Ka Đơn – Đơn Dương

Sau gần 5 năm xây dựng và hoàn thành với biết bao công sức và sự quan tâm từ cộng đồng người Công giáo trong và ngoài nước, đến ngày 13/07/2014, thánh đường  Giáo Xứ Ka Đơn trực thuộc Giáo Hạt Đơn Dương đã chính thức được thánh hóa cho Chúa bằng buổi lễ cung hiến vô cùng trọng thể. Toàn bộ chương trình của buổi lễ được lên kế hoạch chi tiết và tỉ mỉ từ khâu trang trí, tiếp đón, văn nghệ… và quan trọng nhất là khâu tổ chức thánh lễ. Tất cả các hoạt động đều được thấm nhuần tinh thần Ki tô giáo kết hợp với văn hóa bản địa Churu.

Trang trọng, thánh thiêng mang đậm nét truyền thống.

Theo chương trình thì thánh lễ cung hiến ngôi thánh đường  Giáo Xứ Ka Đơn bắt đầu vào lúc 9h30 sáng. Khoảng thời gian từ 7h cho đến 9h dành cho hoạt động đón tiếp giáo dân và quý quan khách đến tham dự buổi lễ trang trọng này. Khâu chuẩn bị được xem là vô cùng quan trọng khi mà số lượng người dự tính về tham dự buổi lễ này lên đến con số gần 6 ngàn người vởi đủ mọi thành phần từ quý nam nữ tu sĩ cho đến các giáo dân cả trong và ngoài nước.

Mặc dù 9h30 thánh lễ mới bắt đầu, song ngay từ 7h, toàn bộ giáo dân của Giáo Xứ Ka Đơn đã tụ họp rất đông về khuôn viên thánh đường mới trong không khí tưng bừng và trang nghiêm. Có lẽ với họ, ngôi thánh đường này đã không còn xa lạ gì khi mà mỗi khâu hoàn thành trong tiến trình xây dựng họ đều chứng kiến mỗi khi đến tham dự thánh lễ hay tham gia vào công tác xây dựng trong gần 5 năm trời. Song với buổi lễ cung hiến này, thì mọi thứ thật khác biệt. Khác biệt không chỉ vì buổi lễ chắc chắn sẽ thu hút rất đông các tu sĩ nam nữ cũng như quý quan khách trong và ngoài nước mà còn đặc biệt hơn đây chính là thời khắc ngôi thánh đường của Giáo Xứ chính thức được dâng hiến cho Chúa. Có lẽ vì vậy mà tất cả đều toát lên một vẻ trang nghiêm từ việc bãi để xe được sắp xếp ngăn nắp cho đến các thành viên trong ban tiếp đón với sự ân cần lịch thiệp trong các bộ trang phục bản xứ mang đậm nét dân tộc miền cao. Có lẽ điều này cũng không lạ khi mà phần lớn giáo dân trong Giáo Xứ Ka Đơn thuộc cộng đồng dân tộc K’Ho và Churu khu vực Tây Nguyên nói chung và Nam sông Đa Nhim nói riêng - vốn là một trong những cộng đồng dân tộc thiểu số của Việt Nam rất giàu truyền thống văn hóa.

Tại các cửa chính ra vào, có gắn các bảng thông tin về lịch sử xây dựng của ngôi thánh đường Giáo Xứ Ka Đơn như người thiết kế, ý tưởng nghệ thuật của công trình, các nhà tài trợ, đơn vị thi công… nhằm giúp cho quý khách gần xa ít nhiều có thể biết thêm về lịch sử xây dựng của ngôi thánh đường mà hôm nay chính thức được cung hiến. Nổi bật lên trong khuôn viên Giáo Xứ là một vài điểm nhấn trang trí mang đậm phong cách văn hóa Churu đặt trên bãi cỏ trải rộng xen dưới những tán thông đầy thơ mộng xung quanh ngôi thánh đường. Tất cả giống như đang toát lên một không khí mang tính lễ hội văn hóa bản xứ, song cũng không tách rời sự trang nghiêm thánh thiện của một buổi lễ mang đậm nghi thức tôn giáo.

Đến 8h, gần như các giáo dân đã có mặt đông đủ và được ban tổ chức sắp xếp chỗ ngồi ổn định. Ca trưởng cũng tranh thủ thời gian chờ đợi để ôn lại một số bài thánh ca mà sẽ được hát trong thánh lễ cung hiến nhà thờ. Tất cả các bài thánh ca, đáp ca cũng như bộ lễ đều được in ấn và đóng tập cẩn thận và phân phát đều cho mỗi khu vực. Điểm đặc biệt ở đây là ngoài tiếng Việt phổ thông thì tất cả các bài hát, câu xướng đáp đều có thêm tiếng K’Ho và Churu. Có lẽ điểm này đã làm nên nét đặc trưng của các buổi lễ mang nét văn hóa dân tộc thiểu số ở Việt Nam nói chung và khu vực Tây Nguyên nói riêng.

Đến khoảng 8h30, không khí ở khu vực bên ngoài nhà thờ trở nên náo nức khi được chào đón các vị khách quan trọng nhất của buổi lễ bao gồm các nữ tu, các thầy dòng, các linh mục, và các vị tổng giám mục, trong đó có một số đến từ nước ngoài. Số linh mục và giám mục tham gia buổi lễ vào khoảng 150 người. Trong đó, đáng phải kể đến nhất chính là sự góp mặt của Đức Tổng Giám mục Girelli, đại diện không thường trú của Tòa thánh Vatican tại Việt Nam; Đức Tổng Giám mục Phaolô Bùi Văn Đọc, Giám mục Tổng Giáo Phận tp HCM và là chủ tịch HĐGMVN; Đức Tổng Giám mục Phêrô Nguyễn Văn Nhơn, Giám mục TGP Hà Nội, vốn là người đã đặt viên đá đầu tiên cho ngôi thánh đường Kađơn; Đức cha Giuse Đặng Đức Ngân, Giám mục Giáo Phận Lạng Sơn. Cũng phải kể đến nữa là sự có mặt của cha Tổng Đại Diện GP Đà Lạt, cha bề trên phụ tỉnh tu hội truyền giáo Vinh Sơn, quý cha Quản hạt, quý cha đang tham dự khóa bồi dưỡng của các chủng viện, các dòng tu của các giáo phận, quý cha và quý khách. Tất cả quý cha, quý tu sĩ và quý khách tiến vào khu vực khuôn viên của Giáo Xứ trong sự chào đón và hoan hô nồng nhiệt của các giáo dân.

Thánh lễ cung hiến Thánh đường  Giáo Xứ Ka Đơn.

Đúng 9h30, thánh lễ cung hiến thánh đường  Giáo Xứ Ka Đơn chính thức bắt đầu với đoàn rước kéo dài. Trong tiếng cồng chiêng, tiếng trống hòa vào tiếng đàn dương cầm, khúc ca “Tôi mừng vui mỗi khi nghe nhủ rằng nào ta tiến lên đền thờ Thiên Chúa … được cất lên trong không khí trang nghiêm thánh thiện xen lẫn với niềm vui khôn tả của gần 6000 người tham gia buổi lễ. Trong tiếng nhạc tưng bừng, cả đoàn rước di chuyển từ phía ngoài theo đường đi tiến vào cửa chính của ngôi thánh đường. Tại đây cả đoàn rước dừng lại và tách làm hai phía quay mặt vào nhau. Từ cuối đoàn rước, Đức Tổng Giám mục Girelli vinh dự tiến lên cắt băng khánh thành cho ngôi thánh đường với một chút tiếng Việt còn lơ lớ. Sau đó, cả đoàn rước di chuyển vào trong ngôi thánh đường và tiến lên bàn thánh.

Đức Tổng Giám mục Girelli chủ sự thánh lễ cung hiến, còn Đức Tổng Giám Mục Hà Nội đọc thay tiếng Việt trong suốt buổi lễ. Với nghi lễ dành riêng cho việc cung hiến thánh đường, có rất nhiều điều khác biệt so với một thánh lễ thông thường. Tất nhiên, cấu trúc chung của một thánh lễ vẫn được giữ nguyên vẹn bao gồm hai phần Phụng vụ Lời Chúa và Phụng vụ Thánh Thể, điều khác biệt lớn nhất ở đây chính là nghi thức cung hiến ngôi thánh đường mới. Trong phần Phụng vụ Lời Chúa, các thành viên trong Giáo Xứ trân trọng nhận cuốn sách Lời Chúa từ tay vị chủ tế. Sau bài Tin mừng, Đức Tổng Giám mục Hà Nội chia sẻ với cộng đoàn về ý nghĩa của các bài đọc. Một bài chia sẻ ngắn gọn nhưng cũng chứa đựng bao cảm xúc của một vị chủ chăn vốn từng là Giám Mục Giáo Phận Đà Lạt này.

Sau bài chia sẻ, các nghi thức cung hiến nhà thờ và bàn thờ diễn ra trong không khí đầy trang nghiêm, thánh thiện. Hòa quyện vào làn hương trầm tỏa bay là những lời kinh nguyện thiết tha và những khúc ca chứa chan tình con thảo dâng lên Thiên Chúa là Cha nhân lành.

Có lẽ những người tham dự thánh lễ hôm nay sẽ nhớ nhiều đến âm hưởng của buổi lễ bởi không khí ấm cúng được tạo ra bên trong ngôi thánh đường mới này. Từ màu sắc chủ đạo của gỗ cho đến cấu trúc không gian được thiết kế không thể đặc biệt hơn, kết hợp với âm thanh được hòa phối đơn giản, nhịp nhàng cùng những bài thánh ca quen thuộc được soạn trên cả hai nền ngôn ngữ tiếng Việt và tiếng K’Ho, tất cả hòa quyện vào nhau, đơn giản mà sâu lắng, nhẹ nhàng và thanh thoát, thoáng mát mà không kém phần ấm cúng. Tất cả làm nên một không khí rất riêng, có một chút hoài cổ của văn hóa truyền thống, một chút trang nghiêm của không khí tôn giáo và sự linh thiêng hợp nhất của những con người đến đây trong một niềm tin vào Thiên Chúa Nhân Lành. Nói theo nghĩa hoa mỹ nào đó thì đây giống như sự hợp nhất giữa Trời và Đất, giữa cái hữu hình và vô hình, giữa sự thế tục và thần thánh mà ngôi nhà thờ này đang thể hiện qua những nét kiến trúc độc đáo không sợ trùng lắp.

Tâm tình tri ân.

Buổi lễ cung hiến thánh đường Giáo Xứ Ka Đơn kết thúc bằng rất nhiều bài phát biểu, tiếng Việt, tiếng Anh, tiếng Pháp và cả tiếng Đức. Mở đầu là bài phát biểu của Đức Tổng Giám mục Girelli với lời chào bằng cả tiếng Việt, tiếng K’Ho và Churu khiến cho cả cộng đoàn vỗ tay nhiệt liệt. Sau đó ngài phát biểu bằng tiếng Anh, cùng lúc đó là lời phiên dịch sang tiếng Việt của cha Sinh. Nội dung bài phát biểu chủ yếu nêu lên cảm tưởng của ngài về ngôi thánh đường được thiết kế rất đặc biệt này. Ngài cũng nhắc lại chuyến viếng thăm trước đây của ngài khi mà ngôi thánh đường đang được thi công và một vài cảm xúc ấn tượng được nêu lên trong lần trở lại này. Cuối bài phát biểu, ngài chuyển lời ban phép lành từ Đức Thánh Cha Phanxicô dành cho tất cả những người tham dự thánh lễ và đặc biệt là giáo dân Kađơn cũng như cho ngôi thánh đường mới này.

Tiếp đến, cha chánh xứ Ka Đơn Nguyễn Đức Ngọc đọc bức thư chúc mừng được gửi đến từ Đức Hồng Y Tổng Giáo Phận Berlin của Cộng Hòa Liên Bang Đức – đây vốn là nơi đã giúp đỡ rất nhiều cả về ý tưởng và kinh phí cho sự hình thành của ngôi thánh đường đặc biệt này. Tiếp đó, cha cũng gửi lời cảm ơn sâu sắc đến quý ân nhân cũng như những đơn vị và cá nhân đã đóng góp công sức của mình cho công việc xây dựng ngôi nhà thờ bé nhỏ này. Một điều mà cha cũng nhắc đến nữa là về Đức Cha Antôn Vũ Huy Chương, Giám mục Giáo phận Đà Lạt. Mặc dù bị bệnh và phải nằm viện trong khoảng thời gian gần đây, và dù không thể đến hiệp dâng thánh lễ hết sức quan trọng này song ngài cũng đã gọi điện hỏi thăm, chúc mừng cũng như gửi lời cầu nguyện cho buổi lễ được hoàn thành tốt đẹp. Cuối phần phát biểu là các bó hoa được các em thiếu nhi trong Giáo Xứ dâng lên dành tặng cho các Đức Giám Mục và quý cha.

Sau thánh lễ, mọi người tham gia vào buổi tiệc buffet khá thoải mái được tổ chức tại khuôn viên nhà xứ. Vừa ăn trưa, mọi người vừa được thưởng thức các tiết mục văn nghệ mang đậm nét văn hóa truyền thống của dân tộc K’Ho và Churu. Nhiều vị khách nước ngoài khá bỡ ngỡ khi được mời thưởng thức món rượu cần truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số nơi đây, đặc biệt là các linh mục đến từ các nước ngoài.

Một số điểm chính trong lịch sử xây dựng ngôi thánh đường  Giáo Xứ Ka Đơn:

Giáo xứ Ka Đơn được hình thành từ năm 1990 thời cha Alexis Tống Phước Hậu làm Quản xứ nhưng trước đó là Giáo điểm truyền giáo của cha Darricau (MEP) từ năm 1958 rồi các cha Lazaristes (TH TG Vinh Sơn) từ năm 1961-1975. Ngôi nhà thờ cũ được dựng vào năm 1991 với khung sắt tiền chế và bưng tôn chung quanh, nắng thì nóng, mưa thì ồn. Năm 2007, cha Giuse Nguyễn Đức Ngọc làm Quản xứ và ngài đã nỗ lực triển khai công việc xây dựng lại Nhà Chúa theo tiêu chí: đơn sơ, bình dị và mang nét văn hoá Churu – K’Ho.

Bản thiết kế nhà thờ Ka Đơn do các kiến trúc sư Vũ Thị Thu Hương và Nguyễn Tuấn Dũng là hai sinh viên  học tại trường Technische Universitat Berlin thiết kế và đã giành được Giải thưởng Kiến trúc Thánh Châu Âu lần IV năm 2011 dành cho các luận văn Thạc sĩ và luận án Tiến sĩ nghiên cứu thiết kế Kiến trúc và Nghệ thuật thánh.

Ngày 04/10/2011 tại trụ sở của Quỹ Frate Sole tại Pavia (Ý), 5 đồ án tốt nhất được ban giám khảo lựa chọn trong số 35 đồ án gửi tham gia dự thi từ khắp Châu Âu đã có buổi thuyết trình và vinh danh, gồm 3 giải thưởng đầu tiên thuộc về ba tác giả người Ý, một luận văn đến từ Ba Lan, và luận văn cao học Thiết kế Nhà thờ Ka Đơn. Bản thiết kế ngôi thánh đường Ka Đơn được nhận chứng chỉ vinh danh đồ án có tính chất đặc biệt. Tại đây, bản thiết kế mang nét văn hóa Churu - K’ho, cùng với việc gìn giữ văn hóa Churu và thăng tiến người nghèo của nhà thờ Ka Đơn đã gây ấn tượng với các Giáo sư thuộc Phân viện Kiến Trúc trường Đại Học Tổng Hợp Kỹ Thuật Berlin Cộng Hòa Liên Bang Đức. Các Giáo sư: Finn Geipel, Klaus Zillich, Rainer Mertes và Eddy Widjaja của trường Đại Học này đã đề nghị: tiếp tục cố vấn để hoàn chỉnh bản thiết kế nhà thờ, cũng như giúp đỡ Giáo Xứ tìm kiếm nguồn tài trợ, để hiện thực hóa luận án Thạc sĩ của 2 sinh viên gốc Việt đã thiết kế nhà thờ Ka Đơn.

Vào ngày 13/12/2009, Đức cha Phêrô Nguyễn Văn Nhơn - Giám mục Giáo Phận Đà Lạt đã đến cử hành Lễ Đặt Viên Đá Đầu Tiên xây dựng Nhà thờ Ka Đơn. Sau gần 5 năm thi công, ngày 13/07/2014, thánh đường Giáo Xứ Ka Đơn chính thức được cung hiến trong buổi lễ trang trọng với sự góp mặt của các Đức Cha và các cha giáo đang tham dự khóa bồi dưỡng do Đức Cha Antôn Vũ Huy Chương chủ trì.

Buổi lễ cung hiến thánh đường Giáo Xứ Ka Đơn bắt đầu trong không khí trang nghiêm, thánh thiêng và kết thúc trong không khí thân tình hòa hợp mang đậm nét văn hóa đặc trưng của bản địa. Không quá đơn giản song vẫn đầy tính trang trọng. Không quá tách rời mà vẫn đầy sự gắn kết. Thật là một “bản giao hưởng” hoàn hảo cho một buổi lễ cung hiến thánh đường điển hình đúng theo tinh thần mà cha chánh xứ Ka Đơn đã nói: “Đỉnh cao của nghệ thuật chính là sự đơn giản”.


Bài: Huy Lữ - Ban Truyền thông Giáo Hạt Đơn Dương.

Thiết kế Nhà thờ Ka Đơn giành giải thưởng Kiến Trúc thánh Châu Âu 2011

 

 

 

Previous
Next









                                   
Về Trang Mục Lục